Enerji içeceği kalbi durdurur mu? Yeni çalışma ne buldu?
- Çalışma: Amerikan Kalp Derneği (AHA) Bilimsel Oturumları 2026, Chicago, 6-9 Kasım. Özet bildiri, hakem denetiminden henüz geçmedi.
- Veri: ABD Gıda ve İlaç Dairesi'ne (FDA) 2017-2025 arasında yapılan 28 bin 345 yan etki bildirimi.
- Bulgu: Kafeinli enerji içeceği ve uyarıcı takviye içeren bildirimlerde kalp durması yaklaşık 11 kat, kalp krizi yaklaşık 4,5 kat daha sık geçiyor.
- Kimler: Kalple ilgili bildirimlerin yaklaşık yüzde 45'i 18-34 yaş arasındaki gençlerle ilgili.
- Dikkat: Bu oran bireysel riski göstermiyor; içeceği içen birinin kalp durması riskinin 11 kat arttığı anlamına gelmiyor.
Enerji içecekleri ve kafein ile başka uyarıcılar içeren gıda takviyeleri, ABD'de sağlık otoritesine yapılan yan etki bildirimlerinde ciddi kalp olaylarıyla beklenenden çok daha sık birlikte geçiyor. Bu sonuç, Amerikan Kalp Derneği'nin 6-9 Kasım 2026'da Chicago'da yapılan Bilimsel Oturumları'nda MDP0323 numaralı özet bildiri olarak sunulan çalışmadan çıktı.
Araştırmacılar ne yaptı?
Çalışmada ABD Gıda ve İlaç Dairesi'ne (FDA) 2017-2025 arasında gönderilen 28 bin 345 yan etki bildirimi incelendi. Bildirimler 13 yaş ve üzerindeki kişilere ait. Araştırmacılar, kafeinli enerji içecekleri ve uyarıcı takviyelerle ilgili bildirimleri, kafein ya da benzeri uyarıcı içermeyen ürünlerle ilgili bildirimlerle karşılaştırdı.
Sonuçta enerji içeceği ve uyarıcı takviyelerle ilgili bildirimlerde kalp durmasının geçme olasılığı diğer ürünlere göre yaklaşık 11 kat yüksek çıktı. Kalp krizinde bu oran yaklaşık 4,5 kat. Kalple ilgili bu bildirimlerin yaklaşık yüzde 45'i 18-34 yaş arasındaki genç yetişkinlere aitti.
"11 kat" ne anlama geliyor, ne anlama gelmiyor?
Çalışmadaki 11 kat rakamı "bildirim oranı" denen bir ölçü. Yani FDA'ya gelen şikâyetler arasında, enerji içeceği geçen dosyalarda kalp durmasının ne kadar sık anıldığını gösteriyor. Bu, enerji içeceği içen bir kişinin kalp durması riskinin 11 kat arttığı anlamına gelmiyor. Araştırmacılar da bulguların bu ürünlerin acil durumlara yol açtığını kanıtlamadığını, yalnız bir ilişki gösterdiğini açıkça belirtiyor.
Bunun birkaç nedeni var. FDA'nın yan etki sistemine bildirim gönüllü yapılıyor; her olay bildirilmiyor, bazı ürünler medyada konuşulduğu için daha sık bildirilebiliyor. Bildirimlerde kişinin altta yatan kalp hastalığı, aldığı başka ilaçlar ya da madde kullanımı gibi bilgiler çoğu zaman eksik kalıyor. Kaç kişinin bu ürünleri sorunsuz tükettiği de bu verilerden çıkarılamıyor. Çalışma ayrıca şimdilik bir kongre bildirisi; bağımsız hakemlerin denetiminden geçmiş tam makale olarak yayımlanmadı.
ABD'deki içecek üreticilerini temsil eden Amerikan İçecek Derneği de çalışmaya itiraz etti. Dernek, ölçülü kafein tüketiminin büyük gıda güvenliği kurumlarınca güvenli kabul edildiğini hatırlattı.
Kafein ne kadar fazla sayılıyor?
ABD'de FDA, sağlıklı yetişkinler için günde 400 miligrama kadar kafeinin genellikle olumsuz etki yaratmadığını belirtiyor. Bu miktar yaklaşık dört-beş fincan filtre kahveye denk geliyor. Sorun, enerji içeceklerinin kahveye göre çok daha hızlı ve çok miktarda içilebilmesi, bazı uyarıcı takviyelerde ise kafeinin başka uyarıcı maddelerle birlikte kullanılması.
Türkiye'de kurallar ne?
Türkiye'de enerji içecekleri Türk Gıda Kodeksi Enerji İçecekleri Tebliği'ne (2017/4) tabi. Tebliğe göre bir enerji içeceğindeki toplam kafein litrede 150 miligramı geçemiyor. 18 yaşından küçüklere enerji içeceği satışı yasak. Spor tesislerinde, okul kantinlerinde ve hastanelerde bu içecekler satılamıyor ve reklamı yapılamıyor.
Etikette kafein ve taurin gibi bileşenlerin miktarının yazılması zorunlu. Ambalajda ayrıca ürünün çocuklar, 18 yaş altındakiler, yaşlılar, diyabet ve yüksek tansiyon hastaları, gebe ve emzikli kadınlar, böbrek yetmezliği olanlar ve kafeine hassas kişiler için tavsiye edilmediği yazıyor. Günde 500 mililitreden fazla tüketilmemesi uyarısı da etikette bulunuyor.
Kimler daha dikkatli olmalı?
Çalışmanın sonuçları kesin olmasa da kalp ritim bozukluğu, yüksek tansiyon ya da doğuştan kalp hastalığı olan kişilerin, kalp ilacı kullananların ve ailesinde genç yaşta ani ölüm öyküsü bulunanların enerji içeceği ve uyarıcı takviye kullanmadan önce mutlaka doktoruna danışması gerekiyor. Çarpıntı, göğüs ağrısı, baş dönmesi ya da bayılma gibi belirtiler yaşayan kişinin acil sağlık hizmetine başvurması öneriliyor. Bu haber bilgilendirme amaçlıdır; teşhis ve tedavi için doktorunuza danışın.
Haberleri kaçırmaSon dakika haberleri WhatsApp ve Telegram kanallarımıza anında düşüyor.
WhatsApp kanalını takip etTelegram'dan takip etUygulamayı kur
Saç çıkaran tarak gerçek mi? Deney ne gösterdi?
Okumaya devam et →
İlgili Haberler
RusyaRusya'da pasaportunu kaybeden Türk ne yapmalı?
2
RusyaRusya'da yabancı öğrencilere yeni denetim mi geliyor?
3
RusyaRusya'da bugün: 19 Kasım'da yabancıları ne ilgilendiriyor?
4
DünyaDünya Yeniden Şekillenirken: Putin–Avrupa gerilimi Türkiye'yi nasıl etkiliyor?
5
TürkiyePOLSAN iddiası ne? Fon dosyasında yeni tartışma