Trump: “İran’ın ordusunu yok ettik, savaş çok hızlı bitecek, petrol fiyatları hızla düşecek”

ABD ile İran arasındaki savaşta Washington’dan yeni bir “sona yaklaşıyoruz” mesajı geldi.

Trump ne dedi

Trump, Beyaz Saray’dan ayrılıp Teksas’ın San Antonio kentindeki Cumhuriyetçi Parti mitingine giderken gazetecilerin sorularını yanıtladı. İran’ın durumunu sert sözlerle anlatan Trump şöyle konuştu:

Bütün ülke şu an yerle bir olmuş durumda. Çok hızlı bitecek ve bittiğinde petrol fiyatları hızla düşecek.

Trump, İran’ın nükleer silaha sahip olmasını engelleme hedefine büyük ölçüde ulaştıklarını, İran ordusunu da yok ettiklerini savundu. Petrol fiyatlarının savaş öncesindeki seviyesine, belki de daha aşağısına ineceğini öne sürdü; fiyatlara yönelik eleştirilere de Amerikalıların bugün Joe Biden dönemine göre daha az ödediğini söyleyerek yanıt verdi.

Trump bu hafta benzer açıklamaları Nebraska’daki mitinginde de yapmış, ABD’nin İran karşısında ezici bir askerî üstünlüğe sahip olduğunu söylemişti.

Petrol bakanının istifası

Trump konuşmalarında, İran Petrol Bakanı Muhsin Paknejad’ın geçen pazar istifa etmesini de gündeme getirdi. Trump’a göre Paknejad, “Ekonomimiz yok, petrolümüz yok, hiçbir şeyimiz yok” demişti.

Tahran bu yorumu kabul etmedi. Paknejad, Tasnim Haber Ajansı’na yaptığı açıklamada istifasının Trump’ın iddialarıyla hiçbir ilgisinin olmadığını, yaptırımlara ve ablukaya rağmen petrol üretimi ve ihracatının sürdüğünü söyledi. İran Hükümet Sözcüsü Fatma Muhacirani, Trump’ın sözlerini “kendi başarısızlıklarını gizlemeye yönelik boş bir çaba” olarak nitelendirdi; istifanın bir zayıflık işareti olmadığını belirtti.

İran Cumhurbaşkanlığı’na göre Paknejad kişisel nedenlerle uzun süre önce istifasını sunmuştu; Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, bakanın ısrarı üzerine istifayı kabul etti. Bakanlığa vekâleten İran Ulusal Petrol Şirketi’nin başındaki Hamid Bovard getirildi.

Hürmüz ve fiyatlar

Savaş, Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan petrol taşımacılığını da tartışmaya açtı. İran’ın boğazın kapalı olduğu yönündeki açıklamasına karşılık ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), boğazdan ham petrol geçişinin sürdüğünü açıkladı.

Piyasalarda Brent petrolün varil fiyatı salı günü 100,20 dolardan kapandı. Uluslararası Enerji Ajansı’nın acil durum stoklarının piyasaya sürülmesini hızlandırma kararıyla fiyat çarşamba günü geriledi. Fiyatlar savaş boyunca Trump’ın açıklamalarıyla birlikte sert iniş çıkışlar yaşadı.

Savaşın ne zaman sona ereceğine ilişkin bir takvim ya da ateşkes görüşmesi açıklanmadı. Trump’ın “çok hızlı bitecek” sözü ise ilk kez dile getirilmiyor; ABD Başkanı ekim başından bu yana aynı öngörüyü birçok kez yineledi.