İstanbul Boğazı, dronla vurulan Golden Sapling tankeri için kapatıldı: Tanker Aliağa'da sökülecek

İstanbul Boğazı, Karadeniz'de silahlı dron saldırısına uğrayarak ağır hasar alan Hong Kong bayraklı kimyasal tanker M/T Golden Sapling'in geçişi nedeniyle transit gemi trafiğine çift yönlü olarak kapatıldı. Römorkörlerin yedeğinde Boğaz'dan geçirilen tankerin son durağı İzmir olacak: gemi, söküm ve geri dönüşüm için Aliağa'daki Öge Gemi Söküm Tesisleri'ne götürülüyor.

Römorkör yedeğinde Boğaz geçişi

Singapur merkezli Chem Pool Management tarafından işletilen, 147,8 metre uzunluğundaki ve 19 bin 455 detveyt tonluk tanker, Aras Marine firmasına ait "Aras Salvor" adlı açık deniz römorkörünün yedeğinde ilerledi. Geçiş sırasında Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına bağlı Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğünün (KEGM) Kurtarma 8 ve Kurtarma 11 römorkörleri tankere refakat etti.

Kendi makinesiyle seyir yapamayan, gövdesinde ağır hasar bulunan bir geminin dar ve akıntılı Boğaz'dan güvenli şekilde geçirilmesi için transit trafik iki yönde de askıya alındı. Boğaz'a giriş için bekleyen gemiler, tankerin geçişi tamamlanana kadar demirleme sahalarında bekletildi. Geçiş havadan da görüntülendi. Tankerin Boğaz'ı geçmesinin ardından transit trafiğin yeniden açılması bekleniyor.

Ağustosta vuruldu, Samsun'da karaya oturdu

Golden Sapling, ağustos ayında Karadeniz'de, Sinop Limanı'na yaklaşık 90 mil mesafede seyir hâlindeyken silahlı insansız hava aracı saldırısına uğradı. Gemideki 21 mürettebat, bölgedeki Maran Pytha adlı gemi tarafından tahliye edilerek Rusya'nın Novorossiysk Limanı'na götürüldü.

Mürettebatsız kalan tanker, Karadeniz'deki olumsuz hava koşullarının da etkisiyle kıyıya doğru sürüklendi ve Samsun'un Alaçam ilçesindeki Geyikkoşan mevkiinde, kıyıya çok yakın bir noktada karaya oturdu. Bölgeye Sahil Güvenlik ve Liman Başkanlığı ekipleri yönlendirildi; tanker daha sonra yürütülen kurtarma çalışmasıyla yeniden yüzdürüldü. Saldırıyı kimin düzenlediğine ilişkin resmî bir açıklama yapılmadı.

Bir hafta içinde ikinci kapatma

İstanbul Boğazı geçen hafta da benzer bir nedenle kapatılmıştı. 23 Ekim'de, yine Karadeniz'de dron saldırısında hasar gören petrol ve kimyasal ürün tankeri AK ANA'nın geçişi için Boğaz'da transit gemi trafiği geçici olarak durdurulmuştu.

Karadeniz'de ticari gemilere yönelik saldırılar, Rusya–Ukrayna savaşının deniz ticaretine yansıyan sonuçlarından biri olarak 2026 boyunca da sürdü. Mart ayında Novorossiysk'ten yaklaşık 1 milyon varil ham petrolle ayrılan Altura adlı tanker, Boğaz'a yaklaşık 33 kilometre mesafede, Türk karasuları dışında bir deniz dronuyla vurulmuştu. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, 27 mürettebatın tamamının güvende olduğunu açıklamış; Dışişleri Bakanlığı saldırının Türkiye'nin münhasır ekonomik bölgesinde gerçekleştiğini belirterek kınamış ve uluslararası hukuka aykırı olduğunu vurgulamıştı.

Aliağa: Türkiye'nin gemi söküm merkezi

Golden Sapling'in götürüldüğü Aliağa, Türkiye'nin gemi söküm sektörünün merkezi. İzmir'in kuzeyindeki bölgede 22 geri dönüşüm firması 28 parselde faaliyet gösteriyor; tesislerin toplam geri dönüşüm kapasitesi yaklaşık 1 milyon ton olarak açıklanıyor. Ömrünü tamamlayan ya da onarılamayacak kadar hasar gören gemiler burada parçalanıyor; çıkan çelik hurda, demir-çelik sanayisine hammadde olarak geri dönüyor.

Gemi söküm, Aliağa'da aynı zamanda tartışmalı bir konu. Asbest ve tehlikeli kimyasal içeren gemilerin bölgeye getirilmesi, geçmişte İzmir'de çevre örgütlerinin ve meslek odalarının tepkisine yol açmıştı. Kimyasal tanker olan Golden Sapling'in söküm sürecinde tanklarda kalan yük artıkları ve hasarlı bölümlerin nasıl işleneceği, çevre mevzuatı kapsamında yetkili kurumların denetiminde yürütülecek.

Okurlar için: Boğaz kapanınca ne değişir?

Boğaz'ın transit gemi trafiğine kapatılması, şehir hatları vapurları ve yolcu motorlarının karşıdan karşıya seferlerini doğrudan etkilemiyor; askıya alınan, Karadeniz ile Marmara arasında geçiş yapan transit ticari gemi trafiği. Bu tür kapatmalarda Boğaz'a giriş sırası bekleyen gemiler Ahırkapı, Karadeniz girişi ve Marmara'daki demirleme sahalarında bekletiliyor; geçiş tamamlandıktan sonra trafik, KEGM ve Gemi Trafik Hizmetleri (GTH) merkezinin yönlendirmesiyle sırayla yeniden açılıyor.