Zorunlu deprem sigortası (DASK) yaptırmayan ne olur?

Zorunlu deprem sigortası nedir?

Zorunlu Deprem Sigortası, 1999 Marmara depremlerinin ardından kurulan Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK) tarafından yürütülüyor ve 2012'de yürürlüğe giren 6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu ile düzenleniyor. Kanuna göre tapu siciline kayıtlı ve mesken olarak kullanılan binalar, bu binalardaki bağımsız bölümler ile bu binalarda yer alan iş yerleri için zorunlu deprem sigortası yaptırılması gerekiyor. Poliçe, sigorta şirketleri ve acenteler aracılığıyla düzenleniyor, ancak teminat DASK tarafından veriliyor. Poliçe süresi bir yıl ve her yıl yenilenmesi gerekiyor.

Poliçe ne kadar teminat veriyor?

Zorunlu deprem sigortasında teminat, konutun piyasa değerine göre değil, yüz ölçümüne ve yapı tarzına göre belirlenen metrekare bedeline göre hesaplanıyor. 1 Temmuz 2026'dan itibaren betonarme yapılar için birim metrekare bedeli 11 bin 357 lira, bir konut için verilebilecek azami teminat ise 2 milyon 407 bin 723 lira oldu. Prim tutarı konutun bulunduğu ilin deprem risk bölgesine, yapı tarzına ve metrekaresine göre değişiyor; riskli bölgelerdeki büyük konutların primi daha yüksek oluyor. Azami teminatın üzerindeki değer için isteğe bağlı konut sigortası yaptırılabiliyor.

Neyi karşılıyor, neyi karşılamıyor?

Poliçe; deprem ve depremin doğrudan yol açtığı yangın, infilak, tsunami ve yer kaymasının binanın temeline, ana duvarlarına, çatısına, merdivenlerine ve ortak alanlarına verdiği maddi zararları teminat altına alıyor. Buna karşılık ev eşyası, kira kaybı, iş durması, enkaz kaldırma masrafları ve bedensel zararlar zorunlu deprem sigortasının kapsamında değil. Bu zararlara karşı güvence isteyenlerin ayrıca konut (ev) sigortası yaptırması gerekiyor. Hasar tazminatı hesaplanırken poliçede belirtilen muafiyet oranı düşülüyor.

Yaptırmayanı ne bekliyor?

Zorunlu deprem sigortası yaptırılmamış konutlarda tapu müdürlüklerinde satış, devir gibi işlemler yapılamıyor; elektrik, su ve doğalgaz aboneliği açılırken ya da devredilirken de geçerli poliçe isteniyor. En önemli sonuç ise deprem sonrası ortaya çıkıyor: poliçesi olmayan ya da süresi dolmuş konut sahipleri DASK'tan tazminat alamıyor. Kiracılar da kendi oturdukları konut için poliçe yaptırabiliyor, ancak tazminat tapu sahibine ödeniyor.

Kaç konut sigortalı?

Türkiye'de zorunlu deprem sigortası yaptıran konut sayısı son yıllarda artsa da hâlâ bütün konutları kapsamıyor. Özellikle 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremlerinin ardından sigortalılık oranı yükseldi; ancak kırsal bölgelerde ve tapusu olmayan yapılarda oran düşük kalıyor. Tapusu olmayan ya da kaçak yapılar zorunlu deprem sigortası kapsamına alınamıyor. Uzmanlar, poliçe yenileme tarihinin takvime not edilmesini, poliçede yazan adresin ve metrekarenin gerçek bilgilerle uyumlu olup olmadığının kontrol edilmesini öneriyor; yanlış yüz ölçümü bilgisi hasar anında eksik tazminat ödenmesine yol açabiliyor.

Poliçem var mı, nasıl öğrenirim?

Konutunuz için geçerli bir poliçe olup olmadığını DASK'ın internet sitesindeki poliçe sorgulama ekranından ya da e-Devlet üzerinden öğrenebilirsiniz. Sorgulama için genellikle tapu bilgisi ya da adres kodu (UAVT) kullanılıyor; adres kodu e-Devlet'teki adres bilgileri ekranında yer alıyor. Poliçe, herhangi bir sigorta şirketi, acente ya da bazı bankalar aracılığıyla birkaç dakikada düzenlenebiliyor. Deprem sonrası hasar oluşması hâlinde hasar ihbarı DASK'ın internet sitesi, çağrı merkezi ya da poliçeyi düzenleyen sigorta şirketi aracılığıyla yapılıyor.

Bugünkü Adana depreminin ayrıntıları ve deprem anında yapılması gerekenler Adana deprem haberimizde.