Özgür Özel İzmir'den ne istiyor? 22 yıllık yönetimin hesabı verilmeden "İzmir'in 10. milletvekiliyim" çıkışı

İki günde iki sahne

Özgür Özel 24 Ekim'de Adnan Menderes Havalimanı'nda YENİ Parti İzmir İl Başkanı Çağatay Güç, ilçe belediye başkanları ve partililer tarafından karşılandı. Alsancak'taki basın özgürlüğü yürüyüşüne katıldı; yürüyüşte siyasi açıklama yapmayacağını, sözün gazetecilere ait olduğunu söyledi. Aynı gün Konak'ta il ve ilçe yöneticileri ile belediye başkanlarıyla kapalı toplantı yaptı. Toplantı çıkışında "Bundan sonra İzmir'in 10. milletvekiliyim" dedi, İzmir'den aday olmayacağını ama kente bir milletvekili gibi çalışacağını açıkladı. Özel, "İzmir'de her iki kişiden biri YENİ Partili" iddiasında da bulundu. Bugün ise partinin İzmir il kongresi yapılıyor.

Bu kadar yoğun ilgi kendi başına sorun değil; bir parti genel başkanının Türkiye'nin üçüncü büyük kentine önem vermesi doğal. Sorun, ilginin neye dayandığı. "Her iki kişiden biri" iddiası herhangi bir bağımsız anket ya da seçim sonucuyla desteklenmiş değil. Özel'in İzmir'e verdiği önceki büyük söz de hatırlardan çıkmadı: 2024 yerel seçimleri öncesinde Karşıyaka'da "30'da 30" hedefini açıklamış, sonuç 30 ilçeden 28'i olmuştu.

22 yılın bilançosu

İzmir Büyükşehir Belediyesi, 2004 yerel seçimlerinden bu yana kesintisiz CHP'li başkanlarca yönetildi: Ahmet Piriştina, onun 2004'teki ani vefatının ardından 2019'a kadar Aziz Kocaoğlu, 2019-2024 arasında Tunç Soyer ve 2024'te seçilen Cemil Tugay. Yirmi iki yıl, bir kentin altyapısını baştan kurmaya yetecek bir süre. Bugün İzmirlinin her gün karşılaştığı tablo ise başka şeyler söylüyor.

Su: İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi'nin (İZSU) 22 Ekim verilerine göre kentin barajlarında aktif doluluk Tahtalı'da yüzde 42,16, Balçova'da yüzde 41,63, Gördes'te yüzde 28,80. Beş barajın dördü yarı doluluğun altında. Kuraklık bütün bölgenin sorunu; ama kayıp-kaçak, yeni kaynak ve arıtılmış suyun yeniden kullanımı gibi başlıkların 22 yıllık yönetim döneminde nereye geldiği, sorulmayı hak ediyor.

Körfez: İzmir'in simgesi olan körfez, yaz aylarında koku ve balık ölümleriyle anılır hâle geldi. Ağustos 2024'teki toplu balık ölümlerinin ardından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Çiğli ve Güneybatı arıtma tesislerinin standartların üzerinde deşarj yaptığını tespit etti; İZSU'ya 1 milyon 858 bin lira idari para cezası verildi ve suç duyurusunda bulunuldu. Bakanlığa göre Çiğli tesisinin günlük kapasitesi yaklaşık 605 bin metreküpken tesise gelen atık su 700 bin metreküpü aşıyordu. İZSU ise son iki yılda körfezden 1 milyon 234 bin ton dip çamuru çıkarıldığını açıklıyor. Sorun yeni değil; yeni olan, aynı siyasi geleneğin bu tabloyu şimdi bir başka partinin vitrininde yeniden İzmirliye sunması.

Ulaşım: Buca metrosu kentin en büyük şantiyesi olarak sürüyor; 765 milyon euroluk projede yüzde 50 seviyesine gelindiği açıklandı. Çiğli tramvayı ve Narlıdere metrosu gibi tamamlanan hatlar da var. Ancak Buca gibi yarım milyonluk bir ilçenin raylı sistemi bu kadar yıl beklemesi, "planlama" sorusunu da beraberinde getiriyor.

Soruşturmalar ve kopuşlar

Son dönemde İzmir'deki belediyeler adliye koridorlarında da anılıyor. Bayraklı Belediyesi'nin önceki dönemine yönelik soruşturmada eski Başkan Serdar Sandal dahil 15 şüpheli tutuklandı; dosya Sayıştay ve MASAK raporlarına dayanıyor ve iddia edilen kamu zararı 20 milyon lirayı aşıyor. Çeşme Belediyesi soruşturmasında da başkan yardımcısı ve üç müdür vekili dahil 10 şüpheli tutuklandı; belediye başkanı hakkında gözaltı kararı bulunmuyor. Her iki dosyada da henüz iddianame ya da hüküm yok ve şüpheliler için masumiyet karinesi geçerli. Ama bu dosyaların CHP'li yönetimler döneminden çıkması, aynı kadroların "temiz belediyecilik" söylemini sorgulanır kılıyor.

Siyasi kopuşlar da İzmir'i sarstı. Özel'in CHP Genel Başkanı olduğu dönemde Büyükşehir adayı gösterilen Cemil Tugay, 18 Haziran'da CHP'den istifa etti, bir süre bağımsız kaldı ve Ekim başında rozetini Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın taktığı törenle AK Parti'ye katıldı. Özel bu geçişi "tehdit, şantaj ve baskı" sözleriyle eleştirdi, daha önce de "hain" nitelemesinde bulunmuştu. Oysa aynı aday, Özel'in kendi yönetiminin seçimiydi. Temmuz sonunda Kemalpaşa, Güzelbahçe, Gaziemir, Konak ve Karaburun belediye başkanları CHP'den ayrılıp YENİ Parti'ye geçti; Bayraklı Belediye Başkanı İrfan Önal da Ekim'de aynı yolu izledi. Yani İzmir'de seçmen bir partiye oy verdi, belediyelerin önemli bir kısmı bugün başka partilerin tabelası altında yönetiliyor.

Peki şimdi ne isteniyor?

Asıl soru burada düğümleniyor. YENİ Parti'nin İzmir için açıkladığı somut bir program henüz yok. İl Başkanı Çağatay Güç'ün "İzmir YENİ Parti'yi iktidara götürecek öncü şehir olacak" sözü bir hedef, bir yol haritası değil. Su krizine, körfeze, Buca metrosunun finansmanına, kentsel dönüşüme ya da belediye soruşturmalarında ortaya çıkan yönetim zaaflarına dair YENİ Parti'nin ne önerdiği bilinmiyor. İzmir'in oyu ise her seçimde neredeyse peşinen sayılıyor.

İzmirli bu tabloya bakıp şu soruları sormakta haklı: 22 yıl boyunca yönetimde olan siyasi gelenek, kentin su güvencesini neden sağlayamadı? Körfez neden hâlâ yaz geldiğinde kokuyor? Adaylarını kendisi belirleyen bir genel merkez, o adayların başka partilere geçmesinin sorumluluğunu neden yalnızca "baskıya" bağlıyor? Ve en önemlisi: İzmir bir kez daha yalnızca oy deposu olarak mı görülüyor, yoksa bu kez masaya somut, takvimli ve ölçülebilir bir program konacak mı?

İl kongresinin ardından YENİ Parti'nin İzmir için ne vaat edeceğini, bu vaatleri hangi kaynakla ve hangi takvimle hayata geçireceğini göreceğiz. İzmirlinin beklediği, "10. milletvekili" sözünden çok daha somut bir hesap.