Kore gazisi Pirağa Uzun hayatını kaybetti

Kore Savaşı'nın son tanıklarından biri daha aramızdan ayrıldı. Trabzon'da yaşayan ve Türkiye'nin en yaşlı gazileri arasında gösterilen Kore gazisi Pirağa Uzun, 14 Kasım Cumartesi akşamı hayatını kaybetti. Ölüm nedenine ilişkin bir açıklama yapılmadı. Uzun'un cenazesi bugün, 15 Kasım Pazar günü öğle namazının ardından Ortahisar ilçesine bağlı Çukurçayır Mahallesi'ndeki Sofrakaya Baklacı Camii'nde kılınacak cenaze namazının ardından aynı yerdeki kabristanda toprağa verilecek.

Pirağa Uzun kimdir?

Pirağa Uzun, Trabzon'un bugünkü Ortahisar ilçesinde doğdu. Yerel basında yer alan bilgilere göre 1950'de Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin Kore'ye asker gönderme kararının ardından askere alındı ve 1952 yılına kadar Kore'de görev yaptı. Uzun, savaştan döndükten sonra hayatını memleketi Trabzon'da sürdürdü. Yıllar boyunca katıldığı söyleşilerde ve okul ziyaretlerinde Kore'deki günlerini, Türk Tugayı'nın komutanı Tahsin Yazıcı'yı ve silah arkadaşlarını anlattı.

Uzun'un yaşı konusunda kaynaklar farklı bilgi veriyor. Vefat haberlerinin büyük bölümünde 103 yaşında olduğu belirtildi. Ancak 2024 yılında hakkında çıkan bazı haberlerde 1927 doğumlu olduğu ve o tarihte 97 yaşında bulunduğu yazılmıştı. Ailesinden ya da resmî kurumlardan doğum tarihine ilişkin bir açıklama yapılmadı.

"Bugün olsa yine giderim"

Pirağa Uzun'u geniş kesimlere tanıtan, bir röportajda söylediği sözler oldu. Kore'ye yeniden gidip gitmeyeceği sorulduğunda "Bugün olsa yine giderim" diyen gazinin bu sözleri sosyal medyada geniş yankı uyandırmıştı. Uzun, vefatından kısa süre önce, 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı'nda evinde Trabzon Üniversitesi'nden öğretim üyesi Dr. Nurettin Çakıcı ve öğrencileri ağırlamış, gençlere Kore Savaşı'na ilişkin anılarını anlatmıştı. Bu buluşma, gazinin kamuoyuna yansıyan son ziyaretlerinden biri oldu.

2024'teki tartışma neydi?

Pirağa Uzun, 2024 yılında Cumhuriyet'in 101. yılı törenlerine davet edilmediğini söylemesiyle gündeme gelmişti. Gazinin gözyaşları içinde konuştuğu görüntüler geniş tepki toplamış, Trabzon Valiliği ise bu konudaki haberlerin gerçeği yansıtmadığını açıklamıştı. Aynı yıl Trabzonspor Kulübü, Başkan Ertuğrul Doğan'ın davetiyle gaziyi Papara Park'ta Fenerbahçe maçında ağırlamıştı. Bazı haberlerde Uzun'un 10 Kasım 2024'te Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın davetiyle Ankara'daki Atatürk'ü anma törenine katıldığı da aktarıldı.

Trabzon'dan taziye mesajları

Gazinin vefatı Trabzon'da derin üzüntüye neden oldu. Trabzon Valisi Tahir Şahin ve Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Metin Genç, Pirağa Uzun için taziye mesajı yayımlayarak ailesine ve yakınlarına başsağlığı diledi. Trabzonspor Kulübü de resmî hesaplarından gazinin vefatı nedeniyle taziye mesajı paylaştı. Cenaze törenine kentin protokolünün, gazilerin ve vatandaşların katılması bekleniyor.

Türkiye Kore Savaşı'na nasıl katıldı?

Kore Savaşı, 25 Haziran 1950'de Kuzey Kore'nin Güney Kore'ye saldırmasıyla başladı. Birleşmiş Milletler'in çağrısı üzerine Türkiye, Kore'ye asker gönderme kararı aldı ve Tuğgeneral Tahsin Yazıcı komutasındaki Türk Tugayı 1950 sonbaharında Kore'ye ulaştı. Türk askerleri, özellikle Kasım 1950'deki Kunuri muharebesinde gösterdikleri direnişle tanındı. Savaş boyunca tugaylar dönüşümlü olarak görev yaptı; on binlerce Türk askeri Kore'de bulundu, 700'ü aşkın asker şehit oldu. Çatışmalar 27 Temmuz 1953'te imzalanan ateşkesle sona erdi. Kore'de şehit düşen Türk askerlerinin önemli bölümü bugün Güney Kore'nin Busan kentindeki Birleşmiş Milletler Anıt Mezarlığı'nda yatıyor.

Savaştan bu yana geçen 73 yılda Kore gazilerinin sayısı her yıl azaldı. Pirağa Uzun gibi savaşın son tanıkları, anlattıkları anılarla bu tarihi yeni kuşaklara aktaran isimler arasındaydı. Uzun'un vefatıyla Trabzon, Kore Savaşı'nı bizzat yaşamış ve anılarını son günlerine kadar gençlerle paylaşmış bir tanığını kaybetti.