Erdoğan bugün Azerbaycan'da: 8 Kasım Zafer Günü'ne katılıyor, Aliyev'in davetiyle Karabağ'a gidiyor; gerginliğin ardından ilk temas

Erdoğan: "Olağanüstü bir durum olmazsa 8 Kasım'da oradayız"

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Güney Kore dönüşünde uçakta gazetecilerin sorularını yanıtlarken Azerbaycan'ın Zafer Günü olan 8 Kasım'da Bakü'ye gitmeyi planladığını açıklamıştı. Erdoğan, olağanüstü bir durum yaşanmazsa ziyareti gerçekleştireceğini söylemişti. Basına yansıyan bilgilere göre ziyaret, Aliyev'in daveti üzerine Karabağ'ı da kapsıyor.

Erdoğan ziyaret öncesinde, 7 Kasım tarihli mesajıyla Aliyev'in ve Azerbaycan halkının Zafer Günü'nü kutladı. Erdoğan, Aliyev ile telefonda görüştüğünü, ayrıca Millî İstihbarat Teşkilatı Başkanı ile Dışişleri Bakanı'nı Azerbaycan'a gönderdiğini de aktarmıştı. Ziyaretin ayrıntılı programı, yapılacak törenler ve olası anlaşmalar hakkında resmî bir açıklama henüz yapılmadı.

Zafer Günü nedir?

Azerbaycan'da 8 Kasım, 2020'deki İkinci Karabağ Savaşı'nda Şuşa şehrinin geri alındığı gün olarak Zafer Günü diye kutlanıyor. Aliyev, başlangıçta Zafer Günü'nün ateşkes bildirgesinin imzalandığı 10 Kasım'da kutlanmasına ilişkin bir kararname imzalamış, ancak bu karar ertesi gün iptal edilerek kutlama tarihi 8 Kasım olarak belirlenmişti. Türkiye, savaş sırasında ve sonrasında Azerbaycan'ın en yakın destekçisi oldu; Erdoğan da daha önceki yıllarda Karabağ'a ziyaretler gerçekleştirdi.

Ankara'daki zirvede Aliyev yoktu

Ziyaret, iki ülke arasındaki ilişkilerin son haftalarda gergin bir döneme girdiği bir zamana denk geliyor. Aliyev, Erdoğan'ın davetine rağmen 29-30 Ekim'de Ankara'da düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı 13. Zirvesi'ne katılmadı. Azerbaycan'ı zirvede Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov temsil etti. Azerbaycan basınında Aliyev'in yoğun programı nedeniyle zirveye katılmadığı duyurulmuştu. Erdoğan aynı gün Aliyev ile telefonda görüşmüştü.

Gerginliğin arka planında Azerbaycan okullarında yürürlüğe giren yeni kıyafet kuralları bulunuyor. Basına yansıyan bilgilere göre bu kurallar okullarda başörtüsünü yasaklıyor; Türkiye'de özellikle iktidar çevrelerinden bu karara yönelik eleştiriler yükseldi. Azerbaycan yönetimi ise kararı resmî olarak bir "başörtüsü yasağı" olarak tanımlamadı. Aliyev, kimsenin ülkesine belirli bir yaşam tarzını dayatamayacağını söyledi. Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı da 31 Türkiye vatandaşını "istenmeyen kişi" (persona non grata) ilan ederek ülkeye girişlerini yasakladı.

Türk Devletleri Teşkilatı Zirvesi'nde ne oldu?

Ankara'da 29-30 Ekim'de "Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik" temasıyla toplanan Türk Devletleri Teşkilatı 13. Zirvesi'nde liderler "Ankara Bildirisi"ni imzaladı. Zirveye ev sahipliği yapan Erdoğan, konuşmasında Türk dünyasının birliğine vurgu yaptı. Teşkilatın kurucu üyelerinden Azerbaycan'ın zirveyi devlet başkanı düzeyinde değil, Dışişleri Bakanı düzeyinde temsil etmesi Türkiye'de geniş yankı uyandırdı. ABD Başkanı Donald Trump da 29 Ekim'de Erdoğan'ı arayarak zirve için başarı dileklerini iletmişti. Erdoğan'ın Zafer Günü ziyareti, zirvede yaşanan bu tablonun ardından iki ülke arasındaki en üst düzey temas olacak.

Ziyaretten ne bekleniyor?

Erdoğan'ın Zafer Günü'nde Azerbaycan'da bulunması, iki ülkenin "tek millet, iki devlet" olarak tanımlanan yakın ilişkilerini yeniden öne çıkarma çabası olarak yorumlanıyor. Erdoğan, ziyaret öncesinde iki ülke arasındaki kardeşliğin aşamayacağı engel olmadığını vurgulamıştı.

Ziyaretin ayrıntılarını ve iki liderin açıklamalarını takip edip haberimizi güncelleyeceğiz. Erdoğan'ın ziyaret kararını açıkladığı Güney Kore dönüşü açıklamalarını önceki haberimizde bulabilirsiniz.