Cumhuriyet'in 103. yılı: Devlet erkânı Anıtkabir'de, Erdoğan "Türkiye bugün dünden daha güçlü" dedi

Türkiye Cumhuriyeti 103 yaşında. Bayram kutlamaları başkent Ankara'da her yıl olduğu gibi Anıtkabir'deki resmî törenle başladı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığındaki devlet erkânı, yağmurlu havaya karşın Aslanlı Yol'da yürüyerek Mustafa Kemal Atatürk'ün mozolesine ulaştı. Törende Erdoğan'ın ay yıldız motifli çelengi mozoleye bırakması, saygı duruşu ve İstiklal Marşı'nın okunması yer aldı. Erdoğan, mozoledeki törenin ardından Misak-ı Milli Kulesi'ne geçerek Anıtkabir Özel Defteri'ni imzaladı.

Erdoğan Özel Defter'e ne yazdı?

Basına yansıyan metne göre Erdoğan, Atatürk'e hitaben yazdığı notta "Bugün uğruna büyük bedeller ödediğimiz Cumhuriyetimizin kuruluşunun 103. yılını kutluyoruz" ifadesini kullandı. Erdoğan, "Tarihimize yeni bir istikamet çizen bu önemli günde zatıalinizi, silah arkadaşlarınızı ve kahraman şehitlerimizi şükranla yâd ediyorum" diye yazdı. Notta Atatürk'ün, Cumhuriyet henüz ilan edilmemişken 1 Mart 1922'de Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde yaptığı konuşmaya da yer verildi; Erdoğan, bu konuşmadaki milletin milli davasından hiçbir güç tarafından döndürülemeyeceğine dair sözlerin bugün de yol gösterdiğini vurguladı. Not, "Ruhun şad olsun" sözleriyle sona erdi.

Kortejde kimler vardı?

Basına yansıyan bilgilere göre Erdoğan'ın başkanlığındaki kortejde TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, YENİ Parti Genel Başkanı Özgür Özel ve İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu bulundu. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli'nin törene katılımı konusunda ise basında farklı bilgiler yer aldı. Özgür Özel'in Anıtkabir'den sonra İstanbul'a geçerek Bağdat Caddesi'ndeki Cumhuriyet Yürüyüşü'ne katılacağı daha önce duyurulmuştu.

Anıtkabir'in üzerinde Türk Yıldızları gösteri uçuşu yaptı. Yağmura rağmen Anıtkabir'in çevresi sabahın erken saatlerinden itibaren ziyaretçilerle doldu; vatandaşlar resmî törenin bitmesini bekleyerek içeri girdi.

Erdoğan'ın 29 Ekim mesajı: "Türkiye bugün dünden daha güçlüdür"

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Cumhuriyet Bayramı dolayısıyla sabah saatlerinde bir video mesaj yayımladı. Erdoğan, Cumhuriyet'in 103. yılını "büyük bir gurur ve coşkuyla" kutladıklarını belirterek şunları söyledi: "Türkiye hamdolsun bugün dünden daha güçlüdür. İnşallah yarın çok daha güçlü, çok daha etkin olacaktır."

Mesajında Türkiye'nin zorlu bir küresel dönemde istikrarını koruduğunu vurgulayan Erdoğan, ülkenin barış ve adalet için sorumluluk almayı sürdüreceğini söyledi. Savunma, enerji ve ulaştırma alanlarındaki gelişmelere dikkat çeken Erdoğan, "Kendi teknolojisini geliştiren, savunma alanındaki imkân ve kabiliyetlerini artıran, enerji arz güvenliğini güçlendiren, ulaştırma altyapısını çağın gereklerine göre yenileyen ve üretim kapasitesini sürekli büyüten ülkemiz daha güçlü bir geleceğe doğru emin adımlarla ilerlemektedir" ifadelerini kullandı.

Erdoğan, 86 milyonun ortak değerler etrafında kenetlenerek "Türkiye Yüzyılı" hedefini hayata geçireceğini de belirtti ve "Allah'ın izniyle içinde bulunduğumuz asra Türk milleti mührünü vuracaktır" dedi. Cumhurbaşkanı, Cumhuriyet'in gelecek nesillere aktarılması gereken bir emanet olduğunu da vurguladı.

Günün geri kalanında neler var?

Erdoğan'ın açıklanan programına göre Anıtkabir'deki törenin ardından Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde bayram tebrikleri kabul ediliyor. Erdoğan daha sonra Atatürk Orman Çiftliği arazisinde yapılan Beştepe Millet Ormanı'nın açılış törenine katılacak. Orman Genel Müdürlüğü'nün yaptığı 645 bin metrekarelik alanda 410 bini yeni dikilen fidan olmak üzere yaklaşık 750 bin ağaç ve çalı bulunuyor; açılışta atlı gösteri yapılması planlanıyor.

Akşam saatlerinde ise Türk Devletleri Teşkilatı'nın 13. Zirvesi için Ankara'ya gelen devlet ve hükümet başkanları onuruna resmî yemek verilecek. Basına yansıyan programa göre yemekte Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov'a nişan takdim edilecek, Kıraç ve Kazak sanatçı Dimash Kudaybergen sahne alacak. Zirvenin liderler bölümü 30 Ekim'de Beştepe'de yapılacak; Türkiye teşkilatın dönem başkanlığını Azerbaycan'dan devralacak. Dışişleri Bakanları Konseyi ise bugün Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın ev sahipliğinde toplanıyor.

Anıtkabir bugün kaça kadar açık?

Anıtkabir, resmî törenin tamamlanmasının ardından vatandaşların ziyaretine açıldı ve 29 Ekim Perşembe günü saat 22.00'ye kadar açık kalacak. Bayram günü ziyaretçi sayısının yüksek olması nedeniyle girişlerde bekleme yaşanabiliyor. Meteoroloji Genel Müdürlüğü bayram için 29 ile kuvvetli yağış uyarısı yaptı; Ankara'da tören sabahı yağmur altında yapıldı; ziyarete gidecek olanların yağmurluk ya da şemsiye bulundurması yararlı olacak.

İzmir ve diğer illerde kutlamalar

Bayram törenleri 81 ilde valilik ve kaymakamlıkların programlarıyla sürüyor. İzmir'de Cumhuriyet Meydanı'ndaki törenin ardından akşam saat 20.30'da Hükümet Konağı önünden Cumhuriyet Meydanı'na fener alayı ve havai fişek gösterisi, 21.00'de Gündoğdu Meydanı'nda konser yapılacak. İzmir'deki programın ayrıntıları, ulaşım ve hava durumu bilgileri "İzmir'de bugün" haberimizde yer alıyor.

29 Ekim 1923'te ne oldu?

Türkiye Büyük Millet Meclisi, 29 Ekim 1923'te Teşkilât-ı Esasiye Kanunu'nda yaptığı değişiklikle devletin yönetim biçiminin cumhuriyet olduğunu ilan etti. Aynı gün yapılan oylamada Mustafa Kemal Paşa, oylamaya katılan 158 milletvekilinin oy birliğiyle Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Cumhurbaşkanı seçildi; İsmet Paşa (İnönü) ilk hükümeti kurmakla görevlendirildi. 29 Ekim, 1925'ten bu yana resmî bayram olarak kutlanıyor; bayram 28 Ekim öğleden sonra başlayıp 29 Ekim akşamına kadar sürüyor.