Rusya büyüme için yeni formül arıyor
Rusya’da ekonominin geleceğine ilişkin yeni model arayışları sürerken, iş dünyası ve uzman çevreleri büyümenin hangi alanlara dayanması gerektiği konusunda farklı ancak birbirini tamamlayan öneriler sunuyor. Rusya Sanayiciler ve Girişimciler Birliği Başkanı Aleksandr Şohin, ülkenin yeni ekonomik modelinin üç temel unsur üzerine kurulması gerektiğini belirtiyor: insan, özel sektör ve yenilikçi teknolojiler. Şohin’e göre ilk öncelik insan kaynağı olmalı. Eğitim, sağlık, altyapı ve yaşam kalitesine yapılacak yatırımların, uzun vadeli ekonomik büyümenin temelini oluşturması gerekiyor. Özellikle önümüzdeki yıllarda iş gücünde yaşanması beklenen daralma, çalışanların daha nitelikli ve verimli hale getirilmesini zorunlu kılıyor. İkinci temel unsur ise özel sektör. Şirketlerin ve girişimcilerin uzun vadeli yatırım yapabilmesi için vergi ve düzenleme alanlarında daha öngörülebilir koşullar oluşturulması gerektiği vurgulanıyor. Sermayeye erişimin kolaylaştırılması ve yatırım ortamının güçlendirilmesi de bu sürecin önemli başlıkları arasında yer alıyor. Üçüncü alan ise teknolojik dönüşüm. Yapay zeka, robotik ve otomasyon gibi teknolojilerin ekonominin farklı sektörlerinde daha geniş şekilde kullanılmasıyla, hem verimliliğin artırılması hem de iş gücü açığının bir bölümünün kapatılması hedefleniyor. Bu yaklaşım, RANEPA bünyesinde faaliyet gösteren “Tretıy Rim” uzman grubunun daha önce açıkladığı “yedi sütun” önerisiyle de büyük ölçüde örtüşüyor. Uzmanların modelinde bölgelerin ve iç turizmin geliştirilmesi, yapay zeka ve otomasyonun yaygınlaştırılması, dijital platform ekonomisine geçiş, enerji ve veri altyapısının güçlendirilmesi, eğitim sisteminin yenilenmesi, kayıt dışı ekonominin azaltılması ve özel sektörün finansmana erişiminin kolaylaştırılması öngörülüyor. Uzmanlara göre bu dönüşümün 2027’den itibaren Rusya ekonomisinde yeni bir büyüme döneminin başlamasına ve büyümenin yüzde 3’ün üzerine çıkmasına katkı sağlaması mümkün. Ancak yeni model arayışının arkasındaki en önemli sorun iş gücü kıtlığı. “Tretıy Rim” uzmanlarının tahminlerine göre 2026-2036 döneminde çalışan sayısı yüzde 6,1 oranında azalabilir. Bu nedenle Rusya’nın gelecekteki büyümesinin daha fazla çalışan bulmaktan çok, mevcut iş gücünün verimliliğini artırmaya ve teknolojik dönüşümü hızlandırmaya bağlı olması bekleniyor. Sonuç olarak, “yedi sütun” yaklaşımı daha ayrıntılı bir ekonomik dönüşüm programı ortaya koyarken, Şohin bu modeli üç ana başlıkta topluyor: daha nitelikli insan kaynağı, yatırım yapabilen güçlü bir özel sektör ve verimliliği artıran yeni teknolojiler. Rusya’nın önümüzdeki dönemdeki ekonomik performansı da büyük ölçüde bu hedeflerin ne ölçüde hayata geçirilebileceğine bağlı olacak.