Mustafa Sarıgül hakkında fezleke: Dokunulmazlığı kaldırılacak mı?

Başsavcılık ne açıkladı?

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının 9 Kasım tarihli açıklamasına göre, Mustafa Sarıgül hakkında yürütülen soruşturmada usul ve yetki kuralları değerlendirildi ve dosya için yetkisizlik kararı verildi. Fezleke ve soruşturma evrakı Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildi. Açıklamada, dosyada Sarıgül'e "suç örgütü kurma", "çocuğun cinsel istismarı", "suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama" ve "nitelikli cinsel saldırı" suçlarının isnat edildiği belirtildi. Başsavcılık, suçlamalara konu olaylar ve dosyadaki delillerle ilgili ayrıntı paylaşmadı.

Dosyanın Ankara'ya gönderilmesi, suçlamaların doğrulandığı ya da bir mahkûmiyet kararı verildiği anlamına gelmiyor. Anayasa'nın masumiyet karinesi gereği, hakkında soruşturma yürütülen herkes suçluluğu mahkeme kararıyla sabit olana kadar suçsuz sayılıyor. Bu nedenle haberde suçlamalar, Başsavcılığın açıklamasındaki ifadelerle "isnat" olarak aktarılıyor.

Soruşturma nasıl başlamıştı?

Soruşturma, ekim ayının ortasında yurt içi ve yurt dışındaki şirketler üzerinden yapıldığı ileri sürülen kara para aklama iddialarıyla başladı. Bu kapsamda Sarıgül'ün oğulları ve eski eşi de dahil çok sayıda kişi gözaltına alınmış, bir kısmı tutuklanmıştı. Gelişmelerin ilk aşaması gözaltı haberimizde, tutuklu sayısının artışı ve dosyanın fezleke için Ankara'ya taşınacağı bilgisi bu haberimizde yer aldı. Sarıgül'ün eski korumasına ait olduğu ileri sürülen ifade metni ve Sarıgül'ün iddiaları reddetmesi burada, Sarıgül'ün YENİ Parti'den istifası burada, Şişli Meslek Yüksekokulu'na kayyum atanması ise bu haberde.

Sarıgül, ekim sonunda YENİ Parti'deki üyeliğinden "soruşturma sonuçlanıncaya kadar" ayrıldığını açıklamış ve kendisine yöneltilen iddiaların gerçeği yansıtmadığını söylemişti. Sarıgül'ün ya da avukatlarının dosyanın Ankara'ya gönderilmesine ilişkin yeni bir açıklaması, bu haber yayına hazırlandığı sırada yoktu.

Şamil Tayyar: "Dokunulmazlığı kaldırılmalı"

Eski AK Parti milletvekili, gazeteci Şamil Tayyar, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda fezlekenin yakında Meclis'e geleceğini anladıklarını yazdı. Tayyar, dosyanın "diğer fezlekelerden çok farklı içeriğe sahip" olduğunu ve "siyasi olarak mülahaza edilebilecek bir dosya" olmadığını öne sürdü; Meclis'in istisnai bir kararla dosyayı işleme koyarak Sarıgül'ün dokunulmazlığını kaldırması gerektiğini, YENİ Parti'nin de bu konuda öncülük yapmasını istedi. Tayyar, dokunulmazlık kaldırılmazsa "vebalin tüm vekillerin" olacağını savundu. Bu sözler bir siyasetçinin görüşü; Meclis'te bu yönde alınmış bir karar ya da açılmış bir süreç henüz bulunmuyor.

Dokunulmazlık nasıl kaldırılır?

Anayasa'nın 83. maddesine göre seçimden önce ya da sonra suç işlediği ileri sürülen bir milletvekili, Meclis kararı olmadan tutulamaz, sorguya çekilemez, tutuklanamaz ve yargılanamaz. Maddede, ağır cezalık suçüstü hâli ile soruşturmasına seçimden önce başlanmış olmak kaydıyla Anayasa'nın 14. maddesindeki durumlar istisna olarak sayılıyor. Bu istisnalar dışında savcılık, milletvekili hakkındaki dosyayı "fezleke" olarak hazırlıyor ve dosya Adalet Bakanlığı aracılığıyla TBMM Başkanlığına gönderiliyor.

Meclis Başkanlığına ulaşan fezleke, Anayasa ve Adalet komisyonlarının üyelerinden oluşan Karma Komisyon'a havale ediliyor. Karma Komisyon önce kendi içinden bir hazırlık komisyonu kurarak dosyayı inceliyor; milletvekili isterse savunma yapabiliyor. Komisyon, dokunulmazlığın kaldırılmasına ya da kovuşturmanın dönem sonuna ertelenmesine karar verebiliyor. Karma Komisyon raporu Genel Kurul'a geliyor ve son kararı Genel Kurul veriyor. Uygulamada fezlekelerin önemli bir kısmı, Genel Kurul gündemine alınmadan yıllarca Karma Komisyon'da bekleyebiliyor. Bu nedenle Şamil Tayyar gibi isimler, bu dosya için "istisnai" bir işlem yapılmasını istiyor.

Şimdi ne olacak?

Dosya şu anda Ankara Cumhuriyet Başsavcılığında. Ankara'daki başsavcılığın dosyayı inceleyip fezlekeyi Adalet Bakanlığı aracılığıyla Meclis'e göndermesi bekleniyor. Meclis Başkanlığına ulaşacak fezlekenin Karma Komisyon'da ne kadar sürede ele alınacağı, Meclis'teki siyasi tercihlere bağlı. Sarıgül'ün dokunulmazlığı kaldırılırsa, isnat edilen suçlarla ilgili soruşturma onun hakkında da olağan usulle yürütülebilecek; kaldırılmazsa kovuşturma milletvekilliği süresinin sonuna kadar ertelenmiş olacak.

Öte yandan aynı soruşturma kapsamında, milletvekili olmayan şüpheliler hakkındaki işlemler İstanbul'da sürüyor. Soruşturmadaki yeni gelişmeleri ve Meclis sürecini takip etmeye devam edeceğiz.