Çin 9 internet uydusunu daha yörüngeye gönderdi

Wenchang'dan gece fırlatması

Fırlatma kayıtlarına göre Long March-12'nin 11'inci uçuşu (Y11), Wenchang'daki ticari fırlatma sahasının 2 numaralı rampasından 8 Kasım'da UTC saatiyle 20.24'te gerçekleştirildi; bu, Pekin saatiyle 9 Kasım sabahına, Türkiye saatiyle 8 Kasım 23.24'e denk geliyor. Roket, taşıdığı dokuz uyduyu planlanan yörüngeye bıraktı ve fırlatma başarılı oldu. Long March-12, şimdiye kadarki Guowang fırlatmalarının hepsinde dokuzar uydu taşıdı.

Guowang nedir?

Guowang (Çince "ulusal ağ" anlamına geliyor), Çin'in devlet şirketi China SatNet tarafından yürütülen alçak Dünya yörüngesi uydu internet projesi. Proje, dünyanın her yerine geniş bant internet hizmeti sunmayı hedefliyor ve SpaceX'in Starlink ağına Çin'in yanıtı olarak görülüyor. Çin, ağda uzun vadede yaklaşık 13 bin uydu bulundurmayı planlıyor. 29 grupla birlikte yörüngedeki Guowang uydusu sayısı yüzlerle ifade edilir hâle geldi; ancak hedeflenen sayıya ulaşmak için çok sayıda fırlatma daha gerekiyor.

Çin, bu yıl Guowang için fırlatma sıklığını belirgin biçimde artırdı. Long March-12 ile 17 Haziran 2026'da 22'nci, 16 Ağustos 2026'da 24'üncü grup uzaya gönderilmişti. Çin'in Long March-5B, Long March-6A ve Long March-8A roketleri de bu ağ için uydu taşıyor. Ülke, ayrıca "Qianfan" (Bin Yelken) adlı ikinci bir uydu internet ağı da kuruyor.

Uzayda internet yarışı

Alçak yörünge uydu internet ağları, son yıllarda büyük güçler arasında teknolojik ve stratejik bir rekabet alanına dönüştü. SpaceX'in Starlink ağı binlerce uyduyla dünyanın en büyük uydu takımyıldızı konumunda. Bu sistemler, fiber altyapının ulaşmadığı kırsal bölgelerde, denizde ve havada internet erişimi sağlamanın yanı sıra afet ve çatışma bölgelerinde iletişim için de kritik görülüyor. Uluslararası Telekomünikasyon Birliği'nin kuralları, yörünge ve frekans haklarının belirli sürelerde uydu fırlatılarak korunmasını öngördüğü için ülkeler fırlatma takvimlerini hızlandırıyor.

China SatNet ve Wenchang

Projeyi yürüten China Satellite Network Group (China SatNet), Nisan 2021'de Çin devletine bağlı bir kuruluş olarak kuruldu ve ülkenin uydu internet altyapısını tek elden yönetmekle görevlendirildi. Guowang'ın ilk uydu grubu Aralık 2024'te uzaya gönderilmişti; o tarihten bu yana fırlatmalar giderek sıklaştı. Fırlatmaların yapıldığı Wenchang uzay üssü, Hainan Adası'nda, Çin'in en güneydeki fırlatma merkezi. Ekvatora yakınlığı roketlere ek hız kazandırdığı için ağır yükler ve sık fırlatmalar açısından avantajlı kabul ediliyor; üssün yanında ticari fırlatmalar için ayrı rampalar da kuruldu.

Long March-12 roketi

Long March-12, Çin'in yeni nesil orta sınıf taşıyıcı roketlerinden biri. Sıvı yakıtla çalışan roket, ilk uçuşunu Kasım 2024'te Wenchang'daki ticari fırlatma sahasından yaptı. Roket, özellikle alçak Dünya yörüngesine çoklu uydu taşıma görevleri için kullanılıyor ve Çin'in ticari uzay alanındaki atılımının önemli parçalarından biri olarak görülüyor.

Türkiye ve uydu internet

Türkiye de uydu teknolojisinde kendi kapasitesini geliştiriyor. Yerli haberleşme uydusu Türksat 6A, 2024'te uzaya gönderilmişti. Alçak yörünge uydu internet hizmeti ise dünyada hızla yaygınlaşıyor; bu alandaki rekabetin önümüzdeki yıllarda internet fiyatlarını ve erişim imkânlarını doğrudan etkilemesi bekleniyor. Çin'in Guowang ağı tam kapasiteye ulaştığında, Starlink'in yanında küresel ölçekte ikinci büyük alternatif hâline gelmesi hedefleniyor.